Official Class 7 Sanskrit Worksheets: All Chapters
Explore structured practice materials through the CBSE Class 7 Sanskrit Worksheet Set 08. Tailored for Class 7 learners, utilizing these Sanskrit worksheets ensures thorough preparation and strengthens problem-solving accuracy before final school evaluations.
Solved Practice Worksheets for Sanskrit
View or download the dedicated CBSE Class 7 Sanskrit Worksheet Set 08 resource below. Engaging with these practice papers under focused study conditions ensures continuous academic progress and mastery of the 2026-27 curriculum for All Chapters.
व्याकरण
प्रश्न १. उचित-शब्द-रूपैः रिक्तस्थानाम् पूरयत - (पूर्णम् लिखत)
(क) तत् .................... ..............................................................
(ख) .................... ........................................................ तेभ्यः
Answer: (क) तत् ते तानि (प्रथमा/द्वितीया विभक्तिः)
(ख) तस्मात् ताभ्याम् तेभ्यः (पञ्चमी विभक्तिः)
In simple words: 'तत्' (that) शब्द के विभिन्न विभक्तियों और वचनों के रूपों को रिक्त स्थान में भरना है।
Exam Tip: सर्वनाम शब्दों (तत्, किम्, इदम् आदि) के शब्द-रूपों को सभी लिंगों और विभक्तियों में अच्छी तरह याद रखें।
प्रश्न २. उचित-धातु-रूपैः रिक्तस्थानाम् पूरयत - (पूर्णम् लिखत)
(क) .................... .................... पठिष्यावः
(ख) नमसि .................... ..............................................................
Answer: (क) पठिष्यामि पठिष्यावः पठिष्यामः (लृट्लकारः - उत्तम पुरुषः)
(ख) नमसि नमथः नमथ (लट् लकारः - मध्यम पुरुषः)
In simple words: धातु के पुरुष और वचन के अनुसार उचित क्रिया-रूप लिखना है।
Exam Tip: क्रिया-पदों के लकारों (लट्, लृट्, लङ् आदि) और पुरुषों (प्रथम, मध्यम, उत्तम) का मिलान अवश्य करें।
प्रश्न ३. अधोलिखितानां संख्यानाम् संस्कृत शब्द लिखत - (१) ४४ (२) २३ (३) ३२ (४) ४९
Answer: (१) ४४ - चतुश्चत्वारिंशत्
(२) २३ - त्रयोविंशतिः
(३) ३२ - द्वात्रिंशत्
(४) ४९ - एकोनपञ्चाशत् (नवचत्वारिंशत्)
In simple words: दी गई अंकों की संख्याओं के लिए संस्कृत शब्द लिखना है।
Exam Tip: संस्कृत में संख्याएँ लिखते समय संधियों और वर्ण-संयोजन (जैसे चत्वारिंशत्, त्रिंशत्) का ध्यान रखें।
प्रश्न ४. अधोलिखितानां शब्दानाम् अङ्कान् लिखत - (१) अष्टात्रिंशत् (२) नवविंशतिः (३) त्रिचत्वारिंशत्
Answer: (१) अष्टात्रिंशत् - 38
(२) नवविंशतिः - 29
(३) त्रिचत्वारिंशत् - 43
Answer:
In simple words: संस्कृत शब्दों के लिए गणितीय अंक लिखने हैं।
Exam Tip: संख्या शब्दों में 'त्रिंशत्' का अर्थ 30 की लाइन और 'चत्वारिंशत्' का अर्थ 40 की लाइन होता है।
प्रश्न ५. अधोलिखित वर्णनाम् उच्चारण स्थानानि लिखत - (१) औ (२) व् (३) ल् (४) ञ्
Answer: (१) औ - कण्ठोष्ठम् (कण्ठ + ओष्ठ)
(२) व् - दन्तोष्ठम् (दन्त + ओष्ठ)
(३) ल् - दन्ताः (दन्त)
(४) ञ् - तालु (तालव्य)
In simple words: प्रत्येक वर्ण को बोलते समय मुख के जिस भाग का उपयोग होता है, उसका नाम लिखना है।
Exam Tip: उच्चारण स्थान के सूत्र (कुचूटनातु, एदैतौ कण्ठोतालू आदि) याद रखें।
रुचिरा
प्रश्न ६. अधोलिखितानाम् प्रश्नानाम् उत्तराणि पूर्णवाक्येन लिखत -
(क) तपः प्रभावात् के सखायः जाताः?
(ख) वायुयानेम् कीदृशं भवनं च क्रान्त्वा उपरि गच्छति ?
Answer: (क) तपः प्रभावात् हिंस्रपशवोऽपि तस्य सखायः जाताः।
(ख) वायुयानम् तुङ्गं भवनं क्रान्त्वा आकाशे उपरि गच्छति।
In simple words: पाठ के आधार पर पूर्ण वाक्य में उत्तर देना है।
Exam Tip: पूर्ण वाक्य में उत्तर लिखते समय प्रश्नवाचक शब्द को हटाकर उपयुक्त उत्तर पद जोड़ना चाहिए।
प्रश्न ७. रेखांकित पदानि आधृत्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत पुनः लिखत -
(क) वटुरूूपेण तपोवनं कः प्रविशत ।
(ख) सा उच्चशिक्षार्थम् इंग्लैण्डदेशं गतवती।
Answer: (क) केन रूपेण तपोवनं कः प्रविशत? (रेखांकित पद: वटुरूूपेण)
(ख) सा कस्यार्थम्/किमर्थम् इंग्लैण्डदेशं गतवती? (रेखांकित पद: उच्चशिक्षार्थम्)
In simple words: रेखांकित शब्द के आधार पर उचित किम्-शब्द (प्रश्नवाचक सर्वनाम) का प्रयोग करके प्रश्न बनाना है।
प्रश्न ८. अधोलिखितानाम् घटनाक्रमेण पुनः लिखत -
(क) तदैव पृष्ठतः वटुः रूपम् परित्यज्य शिवः ।
(ख) पार्वती शिवम् पतिरूपेण अवाञ्छत् ।
(ग) पार्वती मनसा वचसा कर्मणा च तपः एव तपति स्म ।
Answer: (१) पार्वती शिवम् पतिरूपेण अवाञ्छत् ।
(२) पार्वती मनसा वचसा कर्मणा च तपः एव तपति स्म ।
(३) तदैव पृष्ठतः वटुः रूपम् परित्यज्य शिवः ।
In simple words: कहानी की घटनाओं को सही क्रम में व्यवस्थित करना है।
Exam Tip: पाठ की कथा को क्रमानुसार पढ़ने से घटनाक्रम के प्रश्न आसानी से हल हो जाते हैं।
प्रश्न ९. अधोलिखितान् समयवाचकान् अंकान् पदेषु लिखत -
(क) ५ : 00 .....................
(ख) ४ : ३0 .....................
Answer: (क) पञ्चवादने (५:००)
(ख) सार्धचतुर्वादनम् (४:३०)
In simple words: दिए गए समय के अंकों को संस्कृत शब्दों में लिखना है।
Exam Tip: समय लेखन में 'वादनम्' (बजे), 'सार्धम्' (साढ़े), 'पादोन' (पौने), और 'सपाद' (सवा) शब्दों का प्रयोग होता है।
प्रश्न १०. मञ्जूषातः पदानि चित्वा समानार्थकानि पदानि लिखत -
(क) परिवारः (ग) प्रस्तरे (घ) चन्द्रः
(निशाकरः, शिलायाम्, कुटुम्बकम्)
Answer: (क) परिवारः - कुटुम्बकम्
(ग) प्रस्तरे - शिलायाम्
(घ) चन्द्रः - निशाकरः
In simple words: दिए गए शब्दों के पर्यायवाची (समानार्थक) शब्द मंजूषा से चुनकर लिखने हैं।
Exam Tip: पर्यायवाची शब्दों का अभ्यास करने से शब्द-संग्रह बढ़ता है।
प्रश्न ११. अधोलिखितानां पदानाम् विभक्ति वचनं च पूरयत वाक्यानि पुनः लिखत -
(क) देशस्य ........................................ ........................................
(ख) राम्यैः ........................................ ........................................
Answer: (क) देशस्य - षष्ठी विभक्तिः, एकवचनम्
(ख) राम्यैः - तृतीया विभक्तिः, बहुवचनम् (अथवा रमाभ्यः - चतुर्थी/पञ्चमी बहुवचनम्)
In simple words: दिए गए पद की विभक्ति और वचन लिखना है।
प्रश्न १२. अधोलिखितानां श्लोकांशान् मेलयत पुनः लिखत -
(क) मूढैः पाषाण खण्डेषु | (च) सर्व सत्ये प्रतिष्ठितम् |
(ख) सत्येन वाति वायुश्च | (छ) रत्नसंज्ञा विधीयते |
Answer: (क) मूढैः पाषाण खण्डेषु - रत्नसंज्ञा विधीयते |
(ख) सत्येन वाति वायुश्च - सर्व सत्ये प्रतिष्ठितम् |
In simple words: श्लोक की पंक्तियों के सही अंशों का आपस में मिलान करना है।
Exam Tip: पुस्तक के सभी श्लोकों को याद करने से मिलान वाले प्रश्न सटीक हल होते हैं।
All Chapters Printable Worksheets and Exercises for Class 7 Sanskrit
Mastering All Chapters with Printable Worksheets
Access structured practice worksheets for All Chapters aligned with the 2026 CBSE curriculum. These downloadable exercises for Class 7 Sanskrit help students build accuracy and reinforce core concepts for upcoming school tests.
Verified Solutions and NCERT Alignment
Built using official NCERT guidelines for Class 7 Sanskrit, these practice sheets provide reliable academic support. Cross-reference your completed work with our detailed solutions to learn standard answer-writing formats for CBSE exams.
Additional Study Resources for Class 7 Sanskrit
Follow up your worksheet practice by attempting the interactive online MCQ tests for All Chapters to evaluate your execution speed. All printable assignments and revision sheets on our platform are updated for the 2026 session and available free of charge.
FAQs
You can download the latest chapter-wise printable worksheets for Class 7 Sanskrit All Chapters for free from StudiesToday.com. These have been made as per the latest CBSE curriculum for this academic year.
Yes, Class 7 Sanskrit worksheets for All Chapters focus on activity-based learning and also competency-style questions. This helps students to apply theoretical knowledge to practical scenarios.
Yes, we have provided solved worksheets for Class 7 Sanskrit All Chapters to help students verify their answers instantly.
Yes, our Class 7 Sanskrit test sheets are mobile-friendly PDFs and can be printed by teachers for classroom.
For All Chapters, regular practice with our worksheets will improve question-handling speed and help students understand all technical terms and diagrams.