Class 8 Languages Practice Sheet: CBSE Class 8 Sanskrit Worksheet Set 15
Explore structured practice materials through the CBSE Class 8 Sanskrit Worksheet Set 15. Tailored for Class 8 learners, utilizing these Languages worksheets ensures thorough preparation and strengthens problem-solving accuracy before final school evaluations.
Download Sanskrit Worksheet PDF with Answers
Navigate directly to the solved Languages worksheets using the digital viewer below. Each practice set includes detailed step-by-step solutions, allowing students to instantly cross-check their work and identify areas requiring further revision.
प्रश्न:(1) अधोधनेषु वाक्येषु रेखांकितपदान् आश्रित्य प्रश्ननिर्माणं कुरुत-
Question 1. आगमिमिनि सप्तहे छात्राः भ्रमणाय आग्राानगरं गमिष्यन्ति ।
Answer: आगमिमिनि सप्तहे छात्राः भ्रमणाय कुत्र गमिष्यन्ति ?
In simple words: 'आग्राानगरम्' (स्थान) के लिए 'कुत्र' प्रश्नसूचक शब्द का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: स्थानसूचक शब्दों (जैसे आगरा, विद्यालय, गृहम्) के स्थान पर 'कुत्र' का प्रयोग करें।
Question 2. आदित्यः द्विवादनपर्यन्तं अध्ययनं कृत्वा छात्रावासम् आगच्छति ।
Answer: आदित्यः कदा अध्ययनं कृत्वा छात्रावासम् आगच्छति ?
In simple words: समयसूचक पद 'द्विवादनपर्यन्तम्' के स्थान पर 'कदा' का प्रयोग हुआ है।
Exam Tip: समय या काल बताने वाले शब्दों के लिए हमेशा 'कदा' प्रश्नवाचक सर्वनाम लगाएं।
Question 3. दीनजनेभ्यः दानम् अर्पय -
Answer: केभ्यः दानम् अर्पय ?
In simple words: 'दीनजनेभ्यः' (चतुर्थी विभक्ति बहुवचन, पुल्लिंग) के स्थान पर 'केभ्यः' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: रेखांकित पद की विभक्ति और वचन पहचान कर प्रश्नसूचक शब्द का चयन करें।
Question 4. नद्याः तीरे जम्बूतरुः आसीत् ।
Answer: कस्याः तीरे जम्बूतरुः आसीत् ?
In simple words: 'नद्याः' (स्त्रीलिंग षष्ठी विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'कस्याः' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: नदी शब्द के रूप याद रखें; षष्ठी एकवचन में 'नद्याः' का प्रश्नवाचक 'कस्याः' बनता है।
Question 5. मकरस्य भार्या मकरम् अपुच्छत् ।
Answer: मकरस्य भार्या कम् अपुच्छत् ?
In simple words: 'मकरम्' (द्वितीया विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'कम्' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: पुल्लिंग द्वितीया एकवचन कर्म पद के लिए 'कम्' का प्रयोग होता है।
Question 6. मकरः जम्बूफलानि स्वपत्न्यै प्रयच्छति स्म ।
Answer: मकरः कानि स्वपत्न्यै प्रयच्छति स्म ?
In simple words: 'जम्बूफलानि' (नपुंसकलिंग प्रथमा/द्वितीया बहुवचन) के स्थान पर 'कानि' का प्रयोग हुआ है।
Exam Tip: नपुंसकलिंग बहुवचन शब्दों (जैसे फलानि, चित्रानि) के लिए 'कानि' प्रश्नवाचक लगाएं।
Question 7. त्वरितबुद्धिः वानरः मकरं वदति ।
Answer: कः मकरं वदति ?
In simple words: 'त्वरितबुद्धिः वानरः' (प्रथमा विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'कः' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: पुल्लिंग प्रथमा एकवचन कर्ता के लिए हमेशा 'कः' का प्रयोग किया जाता है।
Question 8. सा राष्ट्रपतिना स्वर्णपदकेन सम्मानिता ।
Answer: सा केन स्वर्णपदकेन सम्मानिता ?
In simple words: 'राष्ट्रपतिना' (तृतीया विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'केन' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: पुल्लिंग तृतीया एकवचन साधन/कर्ता के लिए 'केन' प्रश्नसूचक शब्द उपयुक्त है।
Question 9. छात्राः विविधैः कार्यक्रमैः दर्शकानां मनोरंजनम् अकुर्वन् ।
Answer: छात्राः कैः दर्शकानां मनोरंजनम् अकुर्वन् ?
In simple words: 'विविधैः' (तृतीया विभक्ति बहुवचन) के स्थान पर 'कैः' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: तृतीया बहुवचन पुल्लिंग शब्दों के लिए 'कैः' प्रश्नवाचक शब्द का प्रयोग होता है।
Question 10. सिंहः शरणागतस्य वर्धनं करोति ।
Answer: सिंहः कस्य वर्धनं करोति ?
In simple words: 'शरणागतस्य' (षष्ठी विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'कस्य' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: षष्ठी विभक्ति एकवचन (संबंध) के लिए 'कस्य' (पुल्लिंग/नपुंसकलिंग) का प्रयोग करें।
Question 11. सिंहेन उष्ट्राय अभयदानम् अयच्छत ।
Answer: सिंहेन कस्मै अभयदानम् अयच्छत ?
In simple words: 'उष्ट्राय' (चतुर्थी विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'कस्मै' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: चतुर्थी विभक्ति एकवचन (संप्रदान) के लिए हमेशा 'कस्मै' लगाएं।
Question 12. काकः अल्पकायः आसीत् ।
Answer: कः अल्पकायः आसीत् ?
In simple words: 'काकः' (प्रथमा विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'कः' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: एकवचन पुल्लिंग कर्ता पद हटाने पर 'कः' प्रश्नवाचक बनता है।
Question 13. संस्कृतभाषायां सुभाितानां विशालः भण्डारः अस्ति ।
Answer: कस्यां सुभाितानां विशालः भण्डारः अस्ति ?
In simple words: 'संस्कृतभाषायां' (सप्तमी विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'कस्यां' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: स्त्रीलिंग सप्तमी एकवचन अधिकरण कारक के लिए 'कस्यां' का प्रयोग करें।
Question 14. सुप्तस्य सिंहस्य मुखे मृगाः न प्रविशन्ति ।
Answer: कस्य मुखे मृगाः न प्रविशन्ति ?
In simple words: 'सुप्तस्य' (षष्ठी विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'कस्य' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: संबंध दर्शाने वाले षष्ठी विभक्ति पद के लिए 'कस्य' प्रश्नवाचक शब्द आता है।
Question 15. प्रियवाक्य प्रदानेन सर्वे जन्तवः तुष्यन्ति ।
Answer: केन सर्वे जन्तवः तुष्यन्ति ?
In simple words: 'प्रियवाक्यप्रदानेन' (तृतीया विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'केन' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: साधन या माध्यम बताने वाले तृतीया एकवचन नपुंसकलिंग पद के लिए 'केन' लगाएं।
Question 16. इदं सुभाितानां सङ्कलनम् अस्ति ।
Answer: इदं केषां सङ्कलनम् अस्ति ?
In simple words: 'सुभाषितानाम्' (षष्ठी विभक्ति बहुवचन) के स्थान पर 'केषां' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: षष्ठी बहुवचन (पुल्लिंग/नपुंसकलिंग) के लिए 'केषां' प्रश्नसूचक शब्द का प्रयोग होता है।
Question 17. ते बुभुक्षया पदमेकमपि चलितुं न समर्थाः ।
Answer: ते कया पदमेकमपि चलितुं न समर्थाः ?
In simple words: 'बुभुक्षया' (स्त्रीलिंग तृतीया विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'कया' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: स्त्रीलिंग तृतीया एकवचन पदों के लिए 'कया' प्रश्नवाचक सर्वनाम लगाएं।
Question 18. स्वदेशे पूज्यते राजा ।
Answer: कुत्र पूज्यते राजा ?
In simple words: 'स्वदेशे' (स्थान/सप्तमी विभक्ति) के स्थान पर 'कुत्र' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: स्थानसूचक शब्दों के लिए 'कुत्र' सर्वमान्य प्रश्नसूचक शब्द है।
Question 19. अस्माकं विद्यालयै क्रीडादिवसस्य पूर्वाभ्यासः चलति स्म ।
Answer: कस्य पूर्वाभ्यासः चलति स्म ?
In simple words: 'क्रीडादिवसस्य' (षष्ठी विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'कस्य' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: षष्ठी विभक्ति संबंध पद के स्थान पर 'कस्य' का प्रयोग करें।
Question 20. सा साहसेन सामान्य जीवनं यापयति स्म ।
Answer: सा केन सामान्य जीवनं यापयति स्म ?
In simple words: 'साहसेन' (तृतीया विभक्ति एकवचन) के स्थान पर 'केन' का प्रयोग किया गया है।
Exam Tip: तृतीया विभक्ति एकवचन भाव या साधन दर्शाने पर 'केन' प्रश्नवाचक बनता है।
प्रश्न:(2) अधोदत्तानां शब्दानां रूपाणि लिखत -
Question 1. सिंह
Answer: सिंह शब्द (अकारान्त पुल्लिंग) के शब्दरूप निम्नलिखित हैं:
प्रथमा - सिंहः, सिंहौ, सिंहाः
द्वितीया - सिंहम्, सिंहौ, सिंहान्
तृतीया - सिंहेन, सिङ््हाभ्याम्, सिंहैः
चतुर्थी - सिंहाय, सिङ््हाभ्याम्, सिंहेभ्यः
पञ्चमी - सिंहात्, सिङ््हाभ्याम्, सिंहेभ्यः
षष्ठी - सिंहस्य, सिंहयोः, सिंहानाम्
सप्तमी - सिंहे, सिंहयोः, सिंहेषु
सम्बोधन - हे सिंह, हे सिंहौ, हे सिंहाः
In simple words: यह बालक शब्द की तरह चलने वाला अकारान्त पुल्लिंग शब्द है।
Exam Tip: सभी अकारान्त पुल्लिंग शब्दों के रूप इसी प्रारूप पर चलते हैं, विभक्तियों की वर्तनी का विशेष ध्यान रखें।
Question 2. वनम्
Answer: वनम् शब्द (अकारान्त नपुंसकलिंग) के शब्दरूप निम्नलिखित हैं:
प्रथमा - वनम्, वने, वनानि
द्वितीया - वनम्, वने, वनानि
तृतीया - वनेन, वनाभ्याम्, वनैः
चतुर्थी - वनाय, वनाभ्याम्, वनेभ्यः
पञ्चमी - वनात्, वनाभ्याम्, वनेभ्यः
षष्ठी - वनस्य, वनयोः, वनानाम्
सप्तमी - वने, वनयोः, वनेषु
सम्बोधन - हे वन, हे वने, हे वनानि
In simple words: नपुंसकलिंग शब्दों में प्रथमा और द्वितीया विभक्ति एकसमान होती है।
Exam Tip: फलम्, ज्ञानम्, पुस्तकम् जैसे सभी अकारान्त नपुंसकलिंग शब्दों के रूप इसी प्रकार होते हैं।
Question 3. काक
Answer: काक शब्द (अकारान्त पुल्लिंग) के शब्दरूप निम्नलिखित हैं:
प्रथमा - काकः, काकौ, काकाः
द्वितीया - काकम्, काकौ, काकान्
तृतीया - काकेन, काकाभ्याम्, काकैः
चतुर्थी - काकाय, काकाभ्याम्, काकेभ्यः
पञ्चमी - काकात्, काकाभ्याम्, काकेभ्यः
षष्ठी - काकस्य, काकयोः, काकानाम्
सप्तमी - काके, काकयोः, काकेषु
सम्बोधन - हे काक, हे काकौ, हे काकाः
In simple words: यह भी 'सिंह' शब्द की तरह ही अकारान्त पुल्लिंग रूप में चलता है।
Exam Tip: विसर्ग और हलन्त (म्) का सही प्रयोग संस्कृत व्याकरण में मार्क्स पक्के करता है।
Download Class 8 Languages Sanskrit Practice Worksheets
Daily Practice Questions for Class 8 Languages
Access structured practice worksheets for Sanskrit aligned with the 2026 CBSE curriculum. These downloadable exercises for Class 8 Languages help students build accuracy and reinforce core concepts for upcoming school tests.
Detailed Answers for Class 8 Languages Sanskrit
Each worksheet draws directly from authorized standard textbooks to maintain academic accuracy. Evaluating your finished exercises against expert-verified solutions helps master the formal presentation standards expected in school evaluations.
Complete Your Chapter Revision
Follow up your worksheet practice by attempting the interactive online MCQ tests for Sanskrit to evaluate your execution speed. All printable assignments and revision sheets on our platform are updated for the 2026 session and available free of charge.
FAQs
You can download the latest chapter-wise printable worksheets for Class 8 Languages Sanskrit for free from StudiesToday.com. These have been made as per the latest CBSE curriculum for this academic year.
Yes, Class 8 Languages worksheets for Sanskrit focus on activity-based learning and also competency-style questions. This helps students to apply theoretical knowledge to practical scenarios.
Yes, we have provided solved worksheets for Class 8 Languages Sanskrit to help students verify their answers instantly.
Yes, our Class 8 Languages test sheets are mobile-friendly PDFs and can be printed by teachers for classroom.
For Sanskrit, regular practice with our worksheets will improve question-handling speed and help students understand all technical terms and diagrams.